Katastrofizacja — co to znaczy?
Błąd poznawczy, w którym mózg z jednego niejasnego sygnału buduje najgorszy możliwy scenariusz i traktuje go jak prognozę.
Błąd poznawczy, w którym mózg z jednego niejasnego sygnału buduje najgorszy możliwy scenariusz i traktuje go jak prognozę.
Skąd to się wzięło
Termin wprowadził Albert Ellis, twórca terapii racjonalno-emotywnej, a rozwinął Aaron Beck w terapii poznawczej. Katastrofizacja jest tam wymieniana jako jedno z klasycznych zniekształceń poznawczych — obok czytania w myślach i uogólniania.
Czy to działa
Mechanizm jest ewolucyjnie tani: fałszywy alarm kosztuje kilka minut niepokoju, przeoczone zagrożenie mogło kosztować życie. Dlatego mózg woli przeszacować. Problem w tym, że w środowisku, w którym „zagrożeniem" jest nieodpisana wiadomość, ten sam mechanizm produkuje wyłącznie szum.
Skuteczna kontra nie polega na optymizmie, tylko na skali: „jakie jest realne prawdopodobieństwo?", „co bym powiedziała komuś innemu z tym samym problemem?", „ile razy dotąd sprawdził się ten scenariusz?".
W świecie wskazuje.pl
Nocny wariant katastrofizacji jest osią wpisu o paranojach i refrenu z „W Zabierzowie".