Fluor (F) — pierwiastek nr 9
Fluor (F), liczba atomowa 9: właściwości, historia odkrycia, pochodzenie nazwy i zastosowania. Najbardziej reaktywny pierwiastek świata; jego wyodrębnienie…
Fluor (F), liczba atomowa 9, halogeny. Najbardziej reaktywny pierwiastek świata; jego wyodrębnienie kosztowało kilku chemików zdrowie i życie. Dziś w paście do zębów i teflonie.
Fluor (F) — właściwości w tabeli
| Liczba atomowa | 9 |
|---|---|
| Masa atomowa | 18.998 u |
| Konfiguracja elektronowa | [He] 2s² 2p⁵ |
| Elektrony na powłokach | 2, 7 |
| Elektrony walencyjne | 7 |
| Grupa / okres | 17 / 2 |
| Blok | p |
| Rodzina | Halogeny |
| Stan skupienia (20 °C) | gaz |
| Temperatura topnienia | -219.6 °C |
| Temperatura wrzenia | -188.1 °C |
| Gęstość | 0.001696 g/cm³ |
| Odkrycie | 1886, Henri Moissan |
| Pochodzenie nazwy | łac. fluere — płynąć |
| Promieniotwórczy | nie |
Kontekst historyczny odkrycia
Fluor odkryto w 1886 roku (Henri Moissan). To epoka wagi analitycznej i cierpliwych rozkładów: chemicy rozbierali minerały na części i nazywali to, co zostawało, gdy zabrakło już znanych składników. Nazwa mówi resztę: łac. fluere — płynąć.
Laboratorium, historia, codzienność
Głos laboratorium: twarde dane
Fluor (F) to pierwiastek numer 9, blok p, okres 2, grupa 17. W temperaturze pokojowej jest gazem — nie zobaczysz go, dopóki czegoś z nim nie zrobisz. Topi się przy -219.6 °C, wrze przy -188.1 °C — okno „na ciekło” ma szerokość około 32 stopni. Gęstość 0.001696 g/cm³ — mniejsza niż wody, więc na wodzie by pływał (gdyby z nią nie reagował). Nie jest promieniotwórczy — jego jądra są trwałe.
Głos historii: 1886
Odkrycie: 1886 rok, Henri Moissan. Nazwa: łac. fluere — płynąć. Wpisuje się w wielką falę chemii przełomu XVIII i XIX wieku, gdy tablica pierwiastków dopiero się zapełniała.
Głos codzienności: halogen
Najbardziej reaktywny pierwiastek świata; jego wyodrębnienie kosztowało kilku chemików zdrowie i życie. Dziś w paście do zębów i teflonie. Halogeny prawie zawsze spotykamy związane w solach — jako środki dezynfekcyjne, leki i dodatki do wody.
Ciekawostki i najczęstsze pytania
Fluor (F) — ciekawostka
Reaguje nawet z niektórymi gazami szlachetnymi — pierwszym był ksenon w 1962 roku.
Fluor (F) — ciekawostka
Chemicy, którzy próbowali go wyodrębnić w XIX wieku, nazywani są „męczennikami fluoru”.
Fluor (F) — budowa atomu
9 protonów i 9 elektronów rozłożonych na 2 powłokach (2–7). Konfiguracja: [He] 2s² 2p⁵, elektronów walencyjnych: 7.
Fluor (F) — rodzina
Halogeny do kompletu brakuje jednego elektronu — stąd ich agresywność i sole, które tworzą (gr. „rodzące sól”).
Fluor (F) — rok 1886
Odkrycie przypisuje się: Henri Moissan. Nazwa pochodzi od: łac. fluere — płynąć.
Fluor (F) — miejsce w tablicy
Grupa 17, okres 2, blok p. Sąsiedzi w kolejności liczby atomowej: Tlen i Neon. Kolor karty w naszej tablicy to halogeny.
Powiązane artykuły
- Halogeny — rodzina, która zawsze czegoś od ciebie chce — Fluor, chlor, brom, jod, astat: dlaczego halogeny są tak agresywne, skąd wziął się jod w soli, czym naprawdę pachnie basen i co robiły bromki w dawnej psychiatrii.
- Węglowce — węgiel, krzem, german i dwie dusze Ziemi — Węgiel, krzem, german, cyna i ołów: rodzina pierwiastków, z której wyszło życie i z której wyszedł komputer. Jak ten sam układ elektronów dał DNA i procesor, diament i ołówek.
Zobacz cały układ okresowy
Neonowa tablica pierwiastków — 118 kartotek po polsku, filtry rodzin i wykres odkryć.