Kaliforn (Cf) — pierwiastek nr 98
Kaliforn (Cf), liczba atomowa 98: właściwości, historia odkrycia, pochodzenie nazwy i zastosowania. Jeden z najdroższych materiałów świata. Silne źródło…
Kaliforn (Cf), liczba atomowa 98, aktynowce. Jeden z najdroższych materiałów świata. Silne źródło neutronów — prześwietla samoloty i szuka złota w odwiertach.
Kaliforn (Cf) — właściwości w tabeli
| Liczba atomowa | 98 |
|---|---|
| Masa atomowa | 251 u |
| Konfiguracja elektronowa | [Rn] 7s² 5f¹⁰ |
| Elektrony na powłokach | 2, 8, 18, 32, 28, 8, 2 |
| Elektrony walencyjne | 2 |
| Grupa / okres | 3 / 7 |
| Blok | f |
| Rodzina | Aktynowce |
| Stan skupienia (20 °C) | stały |
| Temperatura topnienia | 900 °C |
| Temperatura wrzenia | 1470 °C |
| Gęstość | 15.1 g/cm³ |
| Odkrycie | 1950, Thompson, Street, Ghiorso, Seaborg |
| Pochodzenie nazwy | od Kalifornii |
| Promieniotwórczy | tak |
Kontekst historyczny odkrycia
Kaliforn nie leżał w żadnej skale. W 1950 roku (Thompson, Street, Ghiorso, Seaborg) wytworzono go sztucznie, bombardując cięższe jądra lżejszymi. Takie pierwiastki żyją krótko, a ich „istnienie” potwierdza się po śladach rozpadu, nie po bryłce w gablocie.
Laboratorium, historia, codzienność
Głos laboratorium: twarde dane
Kaliforn (Cf) to pierwiastek numer 98, blok f, okres 7, grupa 3. W temperaturze pokojowej jest ciałem stałym. Topi się przy 900 °C, wrze przy 1470 °C — okno „na ciekło” ma szerokość około 570 stopni. Gęstość 15.1 g/cm³ — mała bryłka waży zaskakująco dużo. Jest promieniotwórczy: jądro rozpada się samo, a każda praca z nim to praca w osłonach.
Głos historii: 1950
Odkrycie: 1950 rok, Thompson, Street, Ghiorso, Seaborg. Nazwa: od Kalifornii. To pierwiastek pracowni, nie kopalni: powstał w akceleratorze albo w reaktorze, w ilościach liczonych czasem w pojedynczych atomach.
Głos codzienności: aktynowiec
Jeden z najdroższych materiałów świata. Silne źródło neutronów — prześwietla samoloty i szuka złota w odwiertach. Aktynowce to domena energetyki jądrowej, medycyny izotopowej i laboratoriów w osłonach.
Ciekawostki i najczęstsze pytania
Kaliforn (Cf) — budowa atomu
98 protonów i 98 elektronów rozłożonych na 7 powłokach (2–8–18–32–28–8–2). Konfiguracja: [Rn] 7s² 5f¹⁰, elektronów walencyjnych: 2.
Kaliforn (Cf) — rodzina
Wszystkie aktynowce są promieniotwórcze; większość z nich nie istniała na Ziemi, zanim ich nie zsyntezowano.
Kaliforn (Cf) — rok 1950
Odkrycie przypisuje się: Thompson, Street, Ghiorso, Seaborg. Nazwa pochodzi od: od Kalifornii.
Kaliforn (Cf) — promieniotwórczy
Każdy izotop kaliforn rozpada się samoczynnie. To pierwiastek transuranowy — na Ziemi praktycznie nie występuje naturalnie, powstaje w akceleratorach i reaktorach.
Kaliforn (Cf) — miejsce w tablicy
Grupa 3, okres 7, blok f. Sąsiedzi w kolejności liczby atomowej: Berkel i Einstein. Kolor karty w naszej tablicy to aktynowce.
Zobacz cały układ okresowy
Neonowa tablica pierwiastków — 118 kartotek po polsku, filtry rodzin i wykres odkryć.