Siarka (S) — pierwiastek nr 16
Siarka (S), liczba atomowa 16: właściwości, historia odkrycia, pochodzenie nazwy i zastosowania. Biblijna „siarka i ogień”, żółty proszek z wulkanów. Bez…
Siarka (S), liczba atomowa 16, niemetale. Biblijna „siarka i ogień”, żółty proszek z wulkanów. Bez kwasu siarkowego nie byłoby przemysłu chemicznego.
Siarka (S) — właściwości w tabeli
| Liczba atomowa | 16 |
|---|---|
| Masa atomowa | 32.06 u |
| Konfiguracja elektronowa | [Ne] 3s² 3p⁴ |
| Elektrony na powłokach | 2, 8, 6 |
| Elektrony walencyjne | 6 |
| Grupa / okres | 16 / 3 |
| Blok | p |
| Rodzina | Niemetale |
| Stan skupienia (20 °C) | stały |
| Temperatura topnienia | 115.2 °C |
| Temperatura wrzenia | 444.6 °C |
| Gęstość | 2.067 g/cm³ |
| Odkrycie | znany od starożytności |
| Pochodzenie nazwy | łac. sulphur |
| Promieniotwórczy | nie |
Kontekst historyczny odkrycia
Siarka towarzyszy ludziom dłużej niż sama chemia. Używano go, wytapiano i wyceniano na długo przed tym, zanim ktokolwiek zapytał, z czego właściwie jest zbudowany — a gdy w XIX wieku porządkowano tablicę pierwiastków, po prostu wpisano go do niej jako oczywistość.
Laboratorium, historia, codzienność
Głos laboratorium: twarde dane
Siarka (S) to pierwiastek numer 16, blok p, okres 3, grupa 16. W temperaturze pokojowej jest ciałem stałym. Topi się przy 115.2 °C, wrze przy 444.6 °C — okno „na ciekło” ma szerokość około 329 stopni. Gęstość 2.067 g/cm³. Nie jest promieniotwórczy — jego jądra są trwałe.
Głos historii: od starożytności
Znany od starożytności — nikt nie „odkrył” go w nowoczesnym sensie, ludzie po prostu używali go, zanim nauczyli się nazywać pierwiastki. Nazwa: łac. sulphur.
Głos codzienności: niemetal
Biblijna „siarka i ogień”, żółty proszek z wulkanów. Bez kwasu siarkowego nie byłoby przemysłu chemicznego. Niemetale krążą wokół nas jako gazy, minerały i budulec żywych organizmów.
Ciekawostki i najczęstsze pytania
Siarka (S) — ciekawostka
Zapach zgniłych jaj to nie siarka, tylko siarkowodór — sama siarka jest bezwonna.
Siarka (S) — ciekawostka
Kwas siarkowy bywa wskaźnikiem uprzemysłowienia kraju: im więcej produkcji, tym większa gospodarka.
Siarka (S) — budowa atomu
16 protonów i 16 elektronów rozłożonych na 3 powłokach (2–8–6). Konfiguracja: [Ne] 3s² 3p⁴, elektronów walencyjnych: 6.
Siarka (S) — rodzina
Niemetale wolą przyjmować elektrony niż je oddawać, dlatego tworzą wiązania kowalencyjne i budują materię ożywioną.
Siarka (S) — znany od zawsze
Siarka był używany, zanim ktokolwiek nazwał go pierwiastkiem — nie ma daty odkrycia ani jednego odkrywcy.
Siarka (S) — miejsce w tablicy
Grupa 16, okres 3, blok p. Sąsiedzi w kolejności liczby atomowej: Fosfor i Chlor. Kolor karty w naszej tablicy to niemetale.
Powiązane artykuły
- Historia Krakowa — 9 faktów, o których pewnie nie miałeś pojęcia — Devet zaskakujących faktów z historii Krakowa: hejnał z urwaną nutą, czakra na Wawelu, Wolne Miasto Kraków 1815–1846, Lajkonik z 1287, Sukiennice po pożarze 1555, Nowa Huta jako bunt na Stalina, Dama z gronostajem, smok Kadłubka i Wieliczka jako 1/3 budżetu królewskiego. Z datami, źródłami i kontekstem — bez folklorystycznej waty.
- Cebula — dlaczego przy niej płaczemy i skąd wzięła się w KAŻDEJ kuchni świata — Reakcja płaczu przy krojeniu cebuli to enzymatyczny mechanizm obronny (synthaza LF, kwas siarkowy w oku). Cebula jest w każdej kuchni świata z jednego powodu — działa jak wzmacniacz umami. Kwercetyna, insulinooporność, prebiotyki. Ceny cebuli w PL 2026 i dlaczego bywają dramatyczne wahania.
- Nrf2 na talerzu — jak warzywa włączają w komórce tryb antyoksydacyjny — Sulforafan, kurkumina, allicyna, betalainy — jak konkretne warzywa aktywują szlak Nrf2, wewnętrzny „przełącznik detoksu” komórki. Bez suplementów, z listy zakupów.
Siarka w grach wskazuje.pl
- Warzywniak Kamila — Cebula i czosnek — siarka, czyli dlaczego łzawią oczy
Zobacz cały układ okresowy
Neonowa tablica pierwiastków — 118 kartotek po polsku, filtry rodzin i wykres odkryć.