Tenes (Ts) — pierwiastek nr 117
Tenes (Ts), liczba atomowa 117: właściwości, historia odkrycia, pochodzenie nazwy i zastosowania. Najmłodszy halogen — i prawdopodobnie wcale nie zachowuje…
Tenes (Ts), liczba atomowa 117, halogeny. Najmłodszy halogen — i prawdopodobnie wcale nie zachowuje się jak halogen.
Tenes (Ts) — właściwości w tabeli
| Liczba atomowa | 117 |
|---|---|
| Masa atomowa | 294 u |
| Konfiguracja elektronowa | [Rn] 7s² 5f¹⁴ 6d¹⁰ 7p⁵ |
| Elektrony na powłokach | 2, 8, 18, 32, 32, 18, 7 |
| Elektrony walencyjne | 7 |
| Grupa / okres | 17 / 7 |
| Blok | p |
| Rodzina | Halogeny |
| Stan skupienia (20 °C) | stały |
| Temperatura topnienia | brak danych |
| Temperatura wrzenia | brak danych |
| Gęstość | 7.2 g/cm³ |
| Odkrycie | 2010, Dubna / Oak Ridge / Livermore |
| Pochodzenie nazwy | od stanu Tennessee |
| Promieniotwórczy | tak |
Kontekst historyczny odkrycia
Tenes nie leżał w żadnej skale. W 2010 roku (Dubna / Oak Ridge / Livermore) wytworzono go sztucznie, bombardując cięższe jądra lżejszymi. Takie pierwiastki żyją krótko, a ich „istnienie” potwierdza się po śladach rozpadu, nie po bryłce w gablocie.
Laboratorium, historia, codzienność
Głos laboratorium: twarde dane
Tenes (Ts) to pierwiastek numer 117, blok p, okres 7, grupa 17. W temperaturze pokojowej jest ciałem stałym. Temperatur przemian nie zmierzono wiarygodnie — pierwiastek istnieje zbyt krótko. Gęstość 7.2 g/cm³. Jest promieniotwórczy: jądro rozpada się samo, a każda praca z nim to praca w osłonach.
Głos historii: 2010
Odkrycie: 2010 rok, Dubna / Oak Ridge / Livermore. Nazwa: od stanu Tennessee. To pierwiastek pracowni, nie kopalni: powstał w akceleratorze albo w reaktorze, w ilościach liczonych czasem w pojedynczych atomach.
Głos codzienności: halogen
Najmłodszy halogen — i prawdopodobnie wcale nie zachowuje się jak halogen. Halogeny prawie zawsze spotykamy związane w solach — jako środki dezynfekcyjne, leki i dodatki do wody.
Ciekawostki i najczęstsze pytania
Tenes (Ts) — budowa atomu
117 protonów i 117 elektronów rozłożonych na 7 powłokach (2–8–18–32–32–18–7). Konfiguracja: [Rn] 7s² 5f¹⁴ 6d¹⁰ 7p⁵, elektronów walencyjnych: 7.
Tenes (Ts) — rodzina
Halogeny do kompletu brakuje jednego elektronu — stąd ich agresywność i sole, które tworzą (gr. „rodzące sól”).
Tenes (Ts) — rok 2010
Odkrycie przypisuje się: Dubna / Oak Ridge / Livermore. Nazwa pochodzi od: od stanu Tennessee.
Tenes (Ts) — promieniotwórczy
Każdy izotop tenes rozpada się samoczynnie. To pierwiastek transuranowy — na Ziemi praktycznie nie występuje naturalnie, powstaje w akceleratorach i reaktorach.
Tenes (Ts) — miejsce w tablicy
Grupa 17, okres 7, blok p. Sąsiedzi w kolejności liczby atomowej: Liwermor i Oganeson. Kolor karty w naszej tablicy to halogeny.
Powiązane artykuły
- Halogeny — rodzina, która zawsze czegoś od ciebie chce — Fluor, chlor, brom, jod, astat: dlaczego halogeny są tak agresywne, skąd wziął się jod w soli, czym naprawdę pachnie basen i co robiły bromki w dawnej psychiatrii.
Zobacz cały układ okresowy
Neonowa tablica pierwiastków — 118 kartotek po polsku, filtry rodzin i wykres odkryć.