Węgiel (C) — pierwiastek nr 6
Węgiel (C), liczba atomowa 6: właściwości, historia odkrycia, pochodzenie nazwy i zastosowania. Pierwiastek życia i mistrz przebrań: raz grafit, raz…
Węgiel (C), liczba atomowa 6, niemetale. Pierwiastek życia i mistrz przebrań: raz grafit, raz diament, raz grafen. Tworzy więcej związków niż wszystkie pozostałe pierwiastki razem.
Węgiel (C) — właściwości w tabeli
| Liczba atomowa | 6 |
|---|---|
| Masa atomowa | 12.011 u |
| Konfiguracja elektronowa | [He] 2s² 2p² |
| Elektrony na powłokach | 2, 4 |
| Elektrony walencyjne | 4 |
| Grupa / okres | 14 / 2 |
| Blok | p |
| Rodzina | Niemetale |
| Stan skupienia (20 °C) | stały |
| Temperatura topnienia | 3550 °C |
| Temperatura wrzenia | 4027 °C |
| Gęstość | 2.267 g/cm³ |
| Odkrycie | znany od starożytności |
| Pochodzenie nazwy | łac. carbo — węgiel drzewny |
| Promieniotwórczy | nie |
Kontekst historyczny odkrycia
Węgiel towarzyszy ludziom dłużej niż sama chemia. Używano go, wytapiano i wyceniano na długo przed tym, zanim ktokolwiek zapytał, z czego właściwie jest zbudowany — a gdy w XIX wieku porządkowano tablicę pierwiastków, po prostu wpisano go do niej jako oczywistość.
Laboratorium, historia, codzienność
Głos laboratorium: twarde dane
Węgiel (C) to pierwiastek numer 6, blok p, okres 2, grupa 14. W temperaturze pokojowej jest ciałem stałym. Topi się przy 3550 °C, wrze przy 4027 °C — okno „na ciekło” ma szerokość około 477 stopni. Gęstość 2.267 g/cm³. Nie jest promieniotwórczy — jego jądra są trwałe.
Głos historii: od starożytności
Znany od starożytności — nikt nie „odkrył” go w nowoczesnym sensie, ludzie po prostu używali go, zanim nauczyli się nazywać pierwiastki. Nazwa: łac. carbo — węgiel drzewny.
Głos codzienności: niemetal
Pierwiastek życia i mistrz przebrań: raz grafit, raz diament, raz grafen. Tworzy więcej związków niż wszystkie pozostałe pierwiastki razem. Niemetale krążą wokół nas jako gazy, minerały i budulec żywych organizmów.
Ciekawostki i najczęstsze pytania
Węgiel (C) — ciekawostka
Diament i grafit to ten sam pierwiastek — różni je tylko sposób wiązania atomów.
Węgiel (C) — ciekawostka
Datowanie radiowęglowe opiera się na izotopie ¹⁴C o okresie połowicznego rozpadu 5730 lat.
Węgiel (C) — ciekawostka
Grafen, jednoatomowa warstwa węgla, jest 200 razy wytrzymalszy od stali.
Węgiel (C) — budowa atomu
6 protonów i 6 elektronów rozłożonych na 2 powłokach (2–4). Konfiguracja: [He] 2s² 2p², elektronów walencyjnych: 4.
Węgiel (C) — rodzina
Niemetale wolą przyjmować elektrony niż je oddawać, dlatego tworzą wiązania kowalencyjne i budują materię ożywioną.
Węgiel (C) — znany od zawsze
Węgiel był używany, zanim ktokolwiek nazwał go pierwiastkiem — nie ma daty odkrycia ani jednego odkrywcy.
Węgiel (C) — ogniotrwały
Topi się dopiero w 3550 °C — powyżej temperatury płomienia palnika acetylenowego.
Węgiel (C) — miejsce w tablicy
Grupa 14, okres 2, blok p. Sąsiedzi w kolejności liczby atomowej: Bor i Azot. Kolor karty w naszej tablicy to niemetale.
Powiązane artykuły
- CHNOPS — sześć pierwiastków, z których składa się prawie każdy organizm — Węgiel, wodór, azot, tlen, fosfor i siarka to około 99% masy każdego organizmu. Co dokładnie robi każdy z nich, dlaczego akurat te i skąd się wzięły w twoim ciele.
Zobacz cały układ okresowy
Neonowa tablica pierwiastków — 118 kartotek po polsku, filtry rodzin i wykres odkryć.